អន្តរជាតិ

VIDEOតើយុទ្ធសាស្ត្រ​”កាត់ស្មៅ​”របស់អ៊ីស្រាអែ​លធ្វើឱ្យហា​ម៉ាសភ័យខ្លាច​ដែរឬទេ?

យុទ្ធសាស្ត្របែបនេះបានទាក់ទាញការប្រឆាំងយ៉ាងខ្លាំងពីក្រុមសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិព្រោះចំនួនអ្នកស្លាប់នៅក្នុងការវាយប្រហាររបស់អ៊ីស្រាអែលគឺខ្ពស់ជាងចំនួនអ្នកស្លាប់នៅក្នុងការវាយប្រហារតាមអាកាសរបស់ក្រុមប្រដាប់អាវុធប៉ាឡេស្ទីន។អស់រយៈពេលជាងមួយទសវត្សរ៍នៅពេលដែលក្រុមអ្នកវិភាគបានពិពណ៌នាអំពីយុទ្ធសាស្ត្រដែលអ៊ីស្រាអែលប្រើដើម្បីដោះស្រាយជាមួយក្រុមប្រដាប់អាវុធប៉ាឡេស្ទីននៅតំបន់ហ្គាហ្សាពួកគេបាននិយាយនៅក្នុងឧទាហរណ៍មួយថា៖ដោយបង្ហាញកម្លាំងយោធាដ៏លើសលប់នៅលើកោះរបស់ខ្លួនកងកម្លាំងអ៊ីស្រាអែលកំពុង«កាត់ស្មៅ»។ការបញ្ចេញមតិនេះសំដៅទៅលើការបង្ក្រាបជាបណ្តោះអាសន្នរបស់ពួកសកម្មប្រយុទ្ធប៉ាឡេស្ទីនមុនពេលប្រឈមមុខគ្នាលើកក្រោយ។ប៉ុន្តែយុទ្ធសាស្ត្របែបនេះបានទាក់ទាញការប្រឆាំងយ៉ាងខ្លាំងពីក្រុមសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិព្រោះចំនួនអ្នកស្លាប់ដោយសារការវាយប្រហាររបស់អ៊ីស្រាអែលគឺខ្ពស់ជាងចំនួនអ្នកស្លាប់នៅក្នុងការវាយប្រហារតាមអាកាសរបស់ក្រុមប្រដាប់អាវុធនៅតំបន់ប៉ាឡេស្ទីន។នៅពេលដែលអ៊ីស្រាអែលបើកការវាយប្រហារតាមអាកាសយ៉ាងខ្លាំងនៅសប្តាហ៍នេះក្រុមសកម្មប្រយុទ្ធនៅក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សានិងកងកម្លាំងខ្សាច់នៅជិតព្រំដែនជាមួយអ៊ីស្រាអែលដើម្បីឆ្លើយតបនឹងការបាញ់រ៉ុក្កែតពីតំបន់ហ្គាហ្សា“ស្មៅ”ត្រូវបានប្រើជាថ្មី។លោកZehavaGalonអតីតសមាជិកសភាមកពីគណបក្សឆ្វេងនិយមរបស់អ៊ីស្រាអែលបានរិះគន់យុទ្ធសាស្ត្រនេះដោយនិយាយថាយុទ្ធសាស្រ្តនេះនឹងនាំឱ្យមាន”សង្គ្រាមដែលនឹងស្ថិតស្ថេរជារៀងរហូត”ខណៈពេលដែលភ្លេចថា”មនុស្សក៏អាចនិយាយបានដែរមិនត្រឹមតែកាន់ដំបងប៉ុណ្ណោះទេ”។ខណៈក្រុមសេរីនិយមសង្កត់ធ្ងន់លើតម្រូវការសម្រាប់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជាថ្មីដើម្បីស្វែងរកសន្តិភាពតាមរយៈការចរចាអ្នកអភិរក្សអ៊ីស្រាអែលទទូចថាមានតែសកម្មភាពយោធាប៉ុណ្ណោះដែលអាចដោះស្រាយបញ្ហាបាន។កម្រណាស់ដែលជម្លោះអន្តរជាតិមានភាពស្មុគស្មាញនិងបង្កើតឱ្យមានភាពជាប់គាំងផ្នែកការទូតជាច្រើនដូចជារវាងអ៊ីស្រាអែលនិងប៉ាឡេស្ទីន។ជម្លោះនេះផ្តើមចេញពីជម្លោះជាច្រើនទសវត្សលើបញ្ហាសាសនាព្រំដែននិងទឹកដី។អ្នកការទូតនិងអ្នកសំរបសំរួលរាប់ពាន់នាក់នៅជុំវិញពិភពលោកត្រូវបោះជំហានទៅមុខដើម្បីស្វែងរកផ្លូវទៅកាន់សន្តិភាពតែក្រោយមកបានចាកចេញដោយដៃទទេ។

ពីការសម្រេចចិត្តរបស់អ៊ីស្រាអែលក្នុងការដកខ្លួនចេញពីតំបន់ហ្គាហ្សា
តំបន់ហ្គាហ្សាគឺជាដែនដីឆ្នេរសមុទ្រតូចចង្អៀតមួយនៅតាមបណ្តោយសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេដែលមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងដីជាមួយអេហ្ស៊ីបនៅទិសនិរតីនិងអ៊ីស្រាអែលនៅខាងជើងនិងខាងកើត។ វាជាទឹកដីដែលមានប្រជាជនច្រើនបំផុតនៅលើផែនដីដែលមានប្រជាជនប្រមាណ ១,៥លាននាក់រស់នៅក្នុងតំបន់៣៦០គីឡូម៉ែត្រក្រឡា។តំបន់ហ្គាហ្សាស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អ៊ីស្រាអែលក្នុងឆ្នាំ១៩៦៧បន្ទាប់ពីសង្គ្រាម៦ថ្ងៃរវាងអ៊ីស្រាអែលនិងរដ្ឋអារ៉ាប់។ ទោះបីជាជនជាតិអ៊ីស្រាអែលខ្លះបានផ្លាស់ទៅរស់នៅតំបន់ហ្គាហ្សាដើម្បីដោះស្រាយក្តីក៏អ្នកនយោបាយអ៊ីស្រាអែលជាច្រើននៅពេលនោះមិនចាប់អារម្មណ៍ក្នុងការគ្រប់គ្រងតំបន់នោះទេ។នៅពេលនោះលោក Yitzhak Rabin នាយករដ្ឋមន្រ្តីអ៊ីស្រាអែលបានប្រកាសថា”ខ្ញុំចង់អោយតំបន់ហ្គាហ្សាលិចចូលក្នុងសមុទ្រ។ ប៉ុន្តែបញ្ហានេះនឹងមិនកើតឡើងទេដូច្នេះយើងចាំបាច់ត្រូវរកដំណោះស្រាយ” ។បន្ទាប់ពីរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែលនិងអង្គការរំដោះប៉ាឡេស្ទីនបានចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាសន្តិភាពOsloនៅទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣តំបន់ហ្គាហ្សាភាគច្រើនស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់រដ្ឋាភិបាលប៉ាឡេស្ទីនដែលទើបបង្កើតថ្មី។ប៉ុន្តែតំបន់នោះត្រូវបានគេឃើញមានអំពើហិង្សារីករាលដាលបន្ទាប់ពីចលនាប្រឆាំងនឹងអ៊ីស្រាអែល (Intafada) លើកទី២ដែលប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ២០០០ ។នៅឆ្នាំ ២០០៥ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីArielSharonប្រទេសអ៊ីស្រាអែលបានសម្រេចចិត្តដកកម្លាំងយោធាទាំងអស់និងប្រជាជនអ៊ីស្រាអែលចំនួន៨,០០០នាក់ដែលមកតាំងទីលំនៅពីតំបន់ហ្គាហ្សានិងធ្វើសម្បទាននៅតំបន់ West Bank ។ហាម៉ាសបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ១៩៨៧ – ពេលវេលានៃចលនា Intafada ដំបូង។ វាគឺជាការបើកដំណើរការនៃក្រុមភាតរភាពមូស្លីមសកម្មនៅប៉ាឡេស្ទីន។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់មេដឹកនាំរបស់ខ្លួន Sheikh Ahmed Yassin,ហាម៉ាសបានបញ្ចេញឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងជាមួយប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីននិងប្រជាជនម៉ូស្លីម។នៅឆ្នាំ ២០០៦ហាម៉ាសបានចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតសភាប៉ាឡេស្ទីនជាលើកដំបូងក្រោមឈ្មោះគណបក្សកំណែទម្រង់និងទទួលបានជ័យជម្នះគួរឱ្យកត់សម្គាល់។ប្រការនេះនាំឱ្យមានការតស៊ូអំណាចរវាងចលនាហាម៉ាសនិងចលនាហ្វាតាហារដែលបង្កើតឡើងដោយប្រធានាធិបតីប៉ាឡេស្ទីនលោក Yasser Arafat។ នៅឆ្នាំ ២០០៧សង្គ្រាមរវាងហ្វាតានិងហាម៉ាសបានផ្ទុះឡើងនៅតំបន់ហ្កាហ្សាដែលជាហេតុធ្វើឱ្យក្រុមហាម៉ាសកាន់កាប់អំណាចទាំងស្រុងខណៈពេលដែលហ្វាតាគ្រប់គ្រងតំបន់វេសប៊ែង។

ចូលទៅយុទ្ធសាស្រ្ត “កាត់ស្មៅ”

អ៊ីស្រាអែលបានដាក់ការបិទផ្លូវនៅតំបន់ហ្គាហ្សាបន្ទាប់ពីក្រុមហាម៉ាសបានកាន់កាប់តំបន់នោះ។ ជាការឆ្លើយតបសាខាអាវុធរបស់ហាម៉ាសដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាកងពលតូចQassam បានបាញ់រ៉ុក្កែតចូលទឹកដីអ៊ីស្រាអែល។ចាប់តាំងពីពេលនោះមកអំពើហិង្សាបានផ្ទុះឡើងរវាងភាគីទាំងពីរអស់រយៈពេល១,៥ទសវត្ស។នៅក្នុងសង្គ្រាមជាមួយបណ្តាប្រទេសអារ៉ាប់ក្នុងឆ្នាំ១៩៤៨,១៩៦៧ និង ១៩៧៣អ៊ីស្រាអែលតែងតែប្រើយុទ្ធសាស្ត្រក្នុងការវាយប្រហារគូប្រជែងជំនួសឱ្យការកម្ចាត់វាចោលទាំងស្រុង។យុទ្ធសាស្ត្រស្រដៀងគ្នានេះក៏ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយប្រទេសនេះដើម្បីដោះស្រាយជាមួយហាម៉ាសផងដែរ។Efaim Inbar និង Eitan Shamir អ្នកជំនាញជនជាតិអ៊ីស្រាអែល២រូបបាននិយាយថា៖ «ប្រឈមមុខជាមួយនឹងកម្លាំងដែលរឹងមាំដូចជាហាម៉ាសពេលខ្លះអ៊ីស្រាអែលត្រូវប្រើយុទ្ធសាស្ត្រ“កាត់ស្មៅ” ដើម្បីធ្វើឱ្យសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនចុះខ្សោយ។ដូច្នេះតើអ្វីជាខ្លឹមសារនៃយុទ្ធសាស្ត្រ”កាត់ស្មៅ”? ដោយមិនអាចស្វែងរកដំណោះស្រាយនយោបាយចំពោះជម្លោះអូសបន្លាយរបស់ខ្លួនជាមួយហាម៉ាសនោះអ៊ីស្រាអែលបានប្រើកម្លាំងយោធាមានកំណត់ដើម្បីទប់ស្កាត់ការវាយប្រហាររបស់ហាម៉ាសនៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួន។ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយយូរៗទៅសមត្ថភាពយោធារបស់ហាម៉ាសនឹងកើនឡើងដោយចៀសមិនរួចហើយការវាយប្រហារក៏នឹងកាន់តែមានគ្រោះថ្នាក់ផងដែរ។អ៊ីស្រាអែលនឹងចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការសំខាន់មួយដើម្បីធ្វើឱ្យសមត្ថភាពរបស់ហាម៉ាសចុះខ្សោយ។អ៊ីស្រាអែលសង្ឃឹមថាប្រតិបត្តិការសំខាន់ៗទាំងនេះនឹងផ្តល់នូវរយៈពេលស្ងប់ស្ងាត់មួយ។ប៉ុន្តែភាពស្ងប់ស្ងាត់នឹងស្ថិតស្ថេរដរាបណាហាម៉ាសបានស្តារសមត្ថភាពវាយលុករបស់ខ្លួនវិញ។ បន្ទាប់ពីនោះអ៊ីស្រាអែលនឹងត្រូវបន្តប្រតិបត្តិការយោធាមួយទៀត។ បើនិយាយអោយចំទៅសកម្មភាពនេះគឺដូចជា“ការកាត់ស្មៅ”តាមកាលកំណត់គឺដើម្បីការពារអំណាចរបស់ហាម៉ាសមិនឱ្យរីកលូតលាស់ហួសពីការគ្រប់គ្រងរបស់អ៊ីស្រាអែល។នៅក្នុងការប៉ះទង្គិចគ្នាកាលពីលើកមុនជាមួយក្រុមប្រដាប់អាវុធប៉ាឡេស្ទីនយោធាអ៊ីស្រាអែលបានអនុវត្តប្រតិបត្តិការសំខាន់ៗជាច្រើនដូចជាខាសនាំមុខក្នុងឆ្នាំ ២០០៨-២០០៩ បង្គោលសសរការពារឆ្នាំ ២០១២ និងខ្សែក្រវាត់ការពារនៅឆ្នាំ ២០១៤ ។មន្ត្រីអ៊ីស្រាអែលនិយាយថាគោលបំណងនៃប្រតិបត្តិការទាំងនេះគឺដើម្បីកម្ទេចឃ្លាំងស្តុកមីស៊ីលនិងបណ្តាញរូងក្រោមដីនៃចលនាហាម៉ាសនិងក្រុមជីហាដអ៊ីស្លាមប្រដាប់អាវុធ។ ក្នុងឆ្នាំ២០១១ អ៊ីស្រាអែលបានបង្ហាញប្រព័ន្ធការពារជាតិដែកដាំងដូរបស់ខ្លួនដែលមន្ត្រីនិយាយថាទទួលបានជោគជ័យនូវការវាយប្រហារដោយរ៉ុក្កែតនិងកាំភ្លើងធំ៩០ភាគរយពីតំបន់ហ្គាហ្សា។អ្នកសង្កេតការណ៍ជាច្រើនជឿថាយុទ្ធសាស្ត្រ“កាត់ស្មៅ”ដែលអ៊ីស្រាអែលប្រើនឹងមិននាំមកនូវសន្តិភាពយូរអង្វែងជាងនេះទៅទៀតវាមានផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរបំផុត។ បន្ទាប់ពីជម្លោះ៦សប្តាហ៍ក្នុងឆ្នាំ ២០១៤ (អ ស ប)និយាយថាប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីន ២.១០៤ នាក់ត្រូវបានសម្លាប់រួមទាំងជនស៊ីវិល១.៤៦២ នាក់និងកុមារ ៤៩៥ នាក់។ នៅខាងអ៊ីស្រាអែលទាហាន ៦៦ នាក់និងជនស៊ីវិល៦នាក់ត្រូវបានសម្លាប់។

តើស្ថានភាពបច្ចុប្បន្នខុសគ្នាទេ?
ការប៉ះទង្គិចគ្នាថ្មីមួយនៅហ្គាហ្សាហាក់ដូចជាកំពុងត្រូវបានគេស្គាល់នៅក្នុងសប្តាហ៍នេះ៖ ក្រុមហាម៉ាសនិងជីហាដបាញ់កាំជ្រួចចូលទឹកដីអ៊ីស្រាអែល។យោធាអ៊ីស្រាអែលបានឆ្លើយតបជាមួយនឹងការវាយប្រហារតាមអាកាសយ៉ាងខ្លាំងដោយសំដៅទៅលើមេដឹកនាំហាម៉ាស។ការស្លាប់និងរបួសបានកើតឡើងទាំងសងខាង។ប៉ុន្តែប៉ាឡេស្ទីននៅតែរងការខូចខាតធ្ងន់ធ្ងរជាងនេះ។ចលនាហាម៉ាសហាក់ដូចជាមានការផ្លាស់ប្តូរយុទ្ធសាស្ត្រយ៉ាងខ្លាំងក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះដោយកាំជ្រួចមីស៊ីលរយៈចម្ងាយឆ្ងាយជាច្រើនគ្រាប់បានបាញ់នៅឯទីក្រុងTel Avivដើម្បីជាន់លើប្រព័ន្ធ Iron Dome ក្នុងរយៈពេលដ៏ខ្លី។ សម្រាប់ផ្នែករបស់ខ្លួនអ៊ីស្រាអែលហាក់ដូចជាកំពុងប្រកាន់ខ្ជាប់នូវយុទ្ធសាស្ត្រ “កាត់ស្មៅ” របស់ខ្លួន។នៅថ្ងៃទី១៤ ខែឧសភាមន្ត្រីអ៊ីស្រាអែលបាននិយាយថាប្រទេសនេះបានពង្រាយយន្តហោះជាង៦០ ក្នុងពេលដំណាលគ្នាដើម្បីវាយប្រហារគោលដៅក្រោមដីជាង១៥០នៅភាគខាងជើងហ្គាហ្សា។ អ្នកនាំពាក្យយោធាអ៊ីស្រាអែលម្នាក់បាននិយាយថាកម្លាំងក៏កំពុងផ្តោតលើឥស្សរជនជាន់ខ្ពស់របស់ហាម៉ាសផងដែរ។

តើមានអ្វីកើតឡើងបន្ទាប់?
ប្រសិនបើអ្នកការទូតអន្តរជាតិមិនទទួលជោគជ័យក្នុងការខិតខំជំរុញឱ្យមានបទឈប់បាញ់គ្នារវាងភាគីទាំង២ជម្លោះនោះទំនងជានឹងផ្ទុះឡើងទៅជាសង្គ្រាមពេញមួយ។យោធាអ៊ីស្រាអែលបានប្រកាសថាខ្លួនបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចដើម្បីបើកប្រតិបត្តិការវាយលុកមូលដ្ឋានប្រឆាំងនឹងតំបន់ហ្គាហ្សាដោយកត់សម្គាល់នូវប្រតិបត្តិការយោធាដ៏ធំលើកដំបូងចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៤។ចលនាហាម៉ាសនៅហ្គាហ្សាអ្នកនាំពាក្យម្នាក់របស់ហាម៉ាសបានព្រមានថាកម្លាំងបានត្រៀមខ្លួនដើម្បីបង្រៀនអ៊ីស្រាអែលនូវមេរៀនអាក្រក់ៗប្រសិនបើខ្លួនសំរេចចិត្តវាយប្រហារនៅនឹងកន្លែង។ក្រុមអ្នកការទូតមកពីសហរដ្ឋអាមេរិកនិងប្រទេសជាច្រើននៅមជ្ឈឹមបូព៌ានិងអឺរ៉ុបបានជំរុញឱ្យមានវិធានការដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹង។ ជាថ្មីម្តងទៀតអេហ្ស៊ីបបានដើរតួនាទីជាអ្នកសម្រុះសម្រួលរវាងប៉ាឡេស្ទីននិងអ៊ីស្រាអែល។ ប្រេសិតពិសេសរបស់អេហ្ស៊ីបបានជួបទាំងមេដឹកនាំហាម៉ាសនៅតំបន់ហ្គាហ្សានិងមន្រ្តីអ៊ីស្រាអែលនៅទីក្រុង TelAvivនៅថ្ងៃទី១៣ខែឧសភាដោយកត់សម្គាល់នូវជំហានសំខាន់មួយនៅក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីពន្លឿនការចរចាស្តីពីកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់៕យោងតាមVOV

 

cns

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *